Hızlı Yemek Tarifleri
Akşam eve geldiğimde mutfakta bir saat geçirmeye niyetim olmuyor. Bu yüzden yıllar içinde kendime bir kural koydum: hızlı yemek tarifleri dediğimiz şey, tezgaha yaklaştığım andan tabağı masaya koyduğum ana kadar 30 dakikayı geçmemeli. Kısa cevap şu: hız, tarifin kendisinden değil, malzeme seçiminden ve sıralamadan geliyor. İnce doğranmış et, küçük kesilmiş sebze, önceden haşlanmış bulgur ve elinizin altındaki iki üç baharat varsa 20 dakikada doyurucu bir öğün çıkar. Aşağıda kendi mutfağımda oturmuş sistemi anlatıyorum.
30 Dakika Kuralını Nasıl Kurdum?
İlk yıllarda hata şuydu: tarifi okuyup malzemeleri sırayla hazırlıyordum. Soğanı doğra, ocağa at, sonra biberi doğra... Ocak beklerken ben doğruyorum, ben doğrarken ocak yanıyor. Şimdi tersini yapıyorum. Ocağı yakmadan önce doğranacak her şeyi bitiriyorum ve tabaklara ayırıyorum. Bu tek değişiklik bana ortalama sekiz on dakika kazandırdı.
İkinci kural: su kaynatmayı ilk iş yapıyorum. Makarna, bulgur, hatta çorba için olsun, çaydanlıkta kaynattığım su tencerede kaynamayı bekleyen suya göre çok daha hızlı ısınıyor. Makarna yemekleri bölümündeki tariflerin çoğu bu yüzden 15 dakikaya sığıyor; su hazırsa geriye sadece sos kalıyor.
Hangi Malzemeler Hızı Belirliyor?
Bir malzemenin pişme süresi, tarifin toplam süresini tek başına belirliyor. Kuru fasulye ile 30 dakikada işiniz olmaz ama konserve nohutla olur. Aşağıdaki tablo, benim buzdolabımda ve dolabımda sürekli bulunan "hız malzemeleri":
| Malzeme | Yaklaşık pişme süresi | Ne için kullanıyorum |
|---|---|---|
| Yumurta | 3-8 dakika | Menemen, sahanda, çılbır, makarna sosu |
| Tavuk göğsü (şeritler) | 6-8 dakika | Sote, salata üstü, wrap içi |
| Kıyma | 8-10 dakika | Makarna sosu, kıymalı sebze |
| Balık fileto | 8-10 dakika | Tavada, fırında kağıt içinde |
| Kabak, biber, mantar | 5-7 dakika | Sote, omlet dolgusu |
| İnce bulgur | Demlenerek 15 dakika | Salata, pilav yerine |
Et yemeklerini hızlandırmanın yolu da kesim şeklinden geçiyor. Kuşbaşı et 30 dakikada yumuşamaz; ama bonfile ya da kontrfile şeritleri yüksek ateşte üç dört dakikada hazır olur. Uzun pişen et yemeklerini hafta sonuna bırakıyorum, hafta içi rafa ince kesim koyuyorum.
Bir Tencerede Bitiren Yapı
En sevdiğim pratik kalıp şöyle işliyor ve neredeyse her malzemeyle çalışıyor:
- Tavaya yağ, üzerine ince kıyılmış soğan ve sarımsak. Bu ikilinin ne kadar iş yaptığını anlatmaya gerek yok; soğan ve sarımsak yemekleri başlı başına bir dünya.
- 2 dakika sonra protein: kıyma, tavuk şeridi ya da doğranmış sucuk.
- Renk değişince sebze: kabak, biber, mantar, bezelye.
- Sıvı ve baharat: bir kaşık salça, biraz su ya da domates, tuz, karabiber, pul biber.
- Kapatıp 6-8 dakika. İsteğe göre üzerine yumurta kırıp kısık ateşte pişirmek, öğünü tek başına doyurucu hale getiriyor.
Yanında yoğurt ve ekmekle bu tabak akşam yemeği oluyor. Aynı iskeleti kullanarak sebze yemekleri tarafına da geçebiliyorum: proteini çıkarıp yerine mercimek ya da konserve nohut koyduğumda süre değişmiyor.
Çorba ve Salata: Kurtarıcı İkili
Elimde hiçbir şey yoksa mercimek çorbasına dönüyorum. Kırmızı mercimek, soğan, patates ve havuç; 25 dakikada blenderdan geçmiş bir kâse çorba. Çorba tariflerinde süreyi kısaltmak için sebzeleri küp değil ince dilim kesiyorum, temas yüzeyi arttığı için daha çabuk dağılıyorlar.
Salata tarafında ise "salata garnitür değildir" diye düşünüyorum. Haşlanmış yumurta, konserve ton, biraz peynir veya dünden kalmış tavuk eklendiğinde salata tek başına öğün oluyor ve toplam süre 10 dakikaya iniyor. Bulgurla yapılan salatalar da aynı mantıkla, pilavlar ve bulgur yemekleri arasında en hızlı çözüm.
Benim Sık Yaptığım Üç Hata
- Tavayı yeterince ısıtmamak: Soğuk tavaya atılan tavuk suyunu bırakıp haşlanıyor, hem uzuyor hem lezzeti düşüyor.
- Tavayı doldurmak: Malzeme çok olunca buhar birikiyor. İki partide pişirmek, tek partide beklemekten kısa sürüyor.
- Baharatı sonda atmak: Salçayı ve kuru baharatları yağda 30 saniye çevirmek, uzun pişmişlik hissini veren şey. Bu küçük adım olmadan yemek "eksik" tadıyor.
Haftalık Küçük Hazırlık
Pazar akşamı 20 dakika ayırıyorum: bir kaseye doğranmış soğan, bir kaba haşlanmış yumurta, bir poşete yıkanmış yeşillik. Tatlı isteği geldiğinde hemen fırın yakmamak için pasta ve kek tariflerini de hafta sonuna saklıyorum; hafta içi tatlı ihtiyacını meyve ve yoğurtla kapatıyorum. Bu hazırlık hafta içi her akşam bana ortalama on dakika geri veriyor.
Sık Sorulan Sorular
Dondurulmuş sebze kullanmak lezzeti düşürür mü?
Sote ve çorbada fark hissetmiyorum, hatta bezelye ve mısırda daha tutarlı sonuç alıyorum. Tek şart: çözdürmeden, doğrudan sıcak tavaya atmak ve kısa süre yüksek ateşte tutmak.